San Telmo e Santa Bárbara, campá dos cuartos (A) - Catedral de Santa María - TUI (GALICIA)
Referència 4824
Referència 4824


Localización Tejado
Diámetro 69
Altura 64
Borde 7
Fundidor DE LA VEGA OTERO, FRANCISCO ANTONIO (VALLE DE HOZ, CANTABRIA)
Año fundición 1723
Descripción La campana tiene diversas inscripciones de gran interés, y fáciles de interpretar a pesar de las diversas variaciones textuales. En la parte superior dice "IHS MARIA I JOSEPH SAИCTETELMO ET SAИCTA BARBARA ORA TE PRO ИO B I S # # # " La inscripción es interesante porque indica que la referencia a la Sagrada Familia, omnipresente en las campanas gallegas, no es más que una necesaria introducción a los verdaderos patronos de esta campana, precisamente San Telmo y Santa Bárbara, los dos protectores, cada uno a su manera, contra las tormentas y otras catástrofes.
El texto debió escribirse IHS MARIA ET JOSEPH SANCTE TELMO ET SANCTE BARBARA ORATE PRO NOBIS, que puede traducirse como JESÚS, MARÍA Y JOSÉ. SAN TELMO Y SANTA BÁRBARA ROGAD POR NOSOTROS.
En el medio hay, a la parte de afuera, para proteger mejor a la Catedral y a la ciudad, una cruz con pedestal, cuatro clavos y dos velas, con un clavo invertido encima de cada una, a modo de llama.
En el medio pie hay una inscripción, con muchas variaciones, que se presenta a menudo en las campanas de los siglos XVIII y XIX, y que finaliza con el nombre del autor:" # LA BOZ DEL AИ JEL SOI QVE EИ ALTO SV ENA A VE MA RIA G R A CIA PLEИA # VEGA MEFECIT # AИODE # I 7 23 # "
Debieron escribirla LA VOZ DEL ANGEL SOY QUE EN ALTO SUENA AVE MARÍA GRACIA PLENA (aunque en latín se escribe propiamente GRATIA PLENA).
El año 1723 es de gran interés para una campana de los cuartos ya que señala que, en su momento, la Catedral de Tui fue una de las primeras en modificar su reloj, quizás el mismo que aún existe, dotándolo de péndulo, y por tanto con mucha mayor exactitud, que permitía tocar también los cuartos. Esta innovación tecnológica se introduce en las Catedrales de España más bien mediado el siglo.
Tercio (T) (2 cordones) /
"IHS MARIA I JOSEPH SAИCTETELMO ET SAИCTA BARBARA ORA TE PRO ИO B I S # # # " /
(2 cordones)
Medio (M) (00) (cruz con pedestal, cuatro clavos y dos velas, con un clavo invertido encima de cada una, a modo de llama) /
(2 cordones)
Medio pie (MP) (2 cordones) /
" # LA BOZ DEL AИ JEL SOI QVE EИ ALTO SV ENA A VE MA RIA G R A CIA PLEИA # VEGA MEFECIT # AИODE # I 7 23 # " /
(2 cordones)
Prima Lab 4 +37
Hum Reb 4 +42
Tercera Mi 5 +17
Quinta Fa# 5 +08
Octava Do 6 +28
Toques tradicionales de campanas Cuartos del reloj.
Toques actuales de campanas No se toca.
Yugo Estructura de hierro forjado
Estado actual La campana conserva el mazo exterior por gravedad así como un electromazo protegido para la intemperie. El electromazo parece estar en desuso.
La estructura de forja es de gran interés, posiblemente gótica.
Mecanismos de toque Mazo exterior por gravedad - Electromazo
Propuestas Debe restaurarse la fijación de la campana, muy cuidadosamente, con un proyecto claro, realizado por un herrero con técnicas tradicionales.
El toque debe realizarse exclusivamente mediante el mazo exterior por gravedad, que estaría idealmente unido al extraordinario reloj restaurado. En caso que el reloj se sustituya por un ordenador, el mecanismo de tiro, ubicado en la sala de campanas, debe mover exclusivamente el mazo por gravedad, sin utilizar en ningún caso y bajo ningún concepto, el electromazo.
Protección Protección genérica al encontrarse en un BIC declarado. No obstante debería incoarse expediente de inclusión de la campana y de la estructura en el Inventario General de Bienes Muebles, debido al interés del conjunto.
Valoración En caso de rotura solamente puede ser soldada. Puede ser remplazada por una campana de distinta afinación.
Instalación La instalación es original y debe ser conservada para proteger la sonoridad y otros valores culturales. Cualquier mecanización deberá conservar estas cualidades, reproducir los toques tradicionales y permitir los toques manuales.
Autores ficha TROIANO CARRIL, Xosé
Fecha ficha 10-11-2023
Referència 4824


Localización Tellado
Diámetro 69
Altura 64
Borde 7
Año fundición 1723
Descripción A campá ten diversas inscricións de gran interese, e fáciles de interpretar a pesar das diversas variacións textuais. Na parte superior di "IHS MARIA I JOSEPH SAИCTETELMO ET SAИCTA BARBARA ORA TE PRO ИO B I S # # # " A inscrición é interesante porque indica que a referencia á Sacra Familia, omnipresente nas campás galegas, non é máis que unha necesaria introdución aos verdadeiros patróns desta campá, precisamente San Telmo e Santa Bárbara, os dous protectores, cada un ao seu xeito, contra as tormentas e outras catástrofes.
O texto debeu escribirse IHS MARIA ET JOSEPH SANCTE TELMO ET SANCTE BARBARA ORATE PRO NOBIS, que pode traducirse como JESÚS, MARÍA E JOSÉ. SAN TELMO E SANTA BÁRBARA ROGADE POR NÓS.
No medio hai, á parte de fóra, para protexer mellor á Catedral e á cidade, unha cruz con pedestal, catro cravos e dúas velas, cun cravo investido encima de cada unha, a modo de chama.
No medio pé hai unha inscrición, con moitas variacións, que se presenta a miúdo nas campás dos séculos XVIII e XIX, e que finaliza co nome do autor: " # LA BOZ DEL AИ JEL SOI QVE EИ ALTO SV ENA A VE MA RIA G R A CIA PLEИA # VEGA MEFECIT # AИODE # I 7 23 # "
Deberon escribila LA VOZ DEL ANGEL SOY QUE EN ALTO SUENA AVE MARÍA GRACIA PLENA (aínda que en latín escríbese propiamente GRATIA PLENA).O ano 1723 é de gran interese para unha campá dos cuartos xa que sinala que, no seu momento, a Catedral de Tui foi unha das primeiras en modificar o seu reloxo, quizais o mesmo que aínda existe, dotándoo de péndulo, e xa que logo con moita maior exactitude, que permitía tocar tamén os cuartos. Esta innovación tecnolóxica introdúcese nas Catedrais de España máis ben mediado o século.
Hombro (H) (Cordón) /
(4 cordóns)
Tercio (T) (2 cordóns) /
"IHS MARIA I JOSEPH SAИCTETELMO ET SAИCTA BARBARA ORA TE PRO ИO B I S # # # " /
(2 cordóns)
Medio (M) (00) (cruz con pedestal, catro cravos e dúas velas, cun cravo investido encima de cada unha, a modo de chama) /
(2 cordóns)
Medio pie (MP) (2 cordóns) /
" # LA BOZ DEL AИ JEL SOI QVE EИ ALTO SV ENA A VE MA RIA G R A CIA PLEИA # VEGA MEFECIT # AИODE # I 7 23 # " /
(2 cordóns)
Prima Lab 4 +37
Hum Reb 4 +42
Tercera Mi 5 +17
Quinta Fa# 5 +08
Octava Do 6 +28
Toques tradicionales de campanas Cuartos do reloxo.
Toques actuales de campanas Non se toca.
Yugo Estrutura de ferro forxado
Estado actual A campá conserva o mazo exterior por gravidade así como un electromazo protexido para a intemperie. O electromazo parece estar en desuso.
A estrutura de forxa é de gran interese, posiblemente gótica.
Mecanismos de toque Mazo exterior por gravidade - Electromazo
Propuestas Debe restaurarse a fixación da campá, moi coidadosamente, cun proxecto claro, realizado por un ferreiro con técnicas tradicionais.
O toque debe realizarse exclusivamente mediante o mazo exterior por gravidade, que estaría idealmente unido ao extraordinario reloxo restaurado. En caso que o reloxo substitúase por un computador, o mecanismo de tiro, situado na sala de campás, debe mover exclusivamente o mazo por gravidade, sen utilizar en ningún caso e baixo ningún concepto, o electromazo.
Protección Protección xenérica ao atoparse nun BIC declarado. No entanto debería incoarse expediente de inclusión da campá e da estrutura no Inventario Xeral de Bens Mobles, debido ao interese do conxunto.
Valoración En caso de rotura soamente pode ser soldada. Pode ser remplazada por unha campá de distinta afinación.
Instalación A instalación é orixinal e debe ser conservada para protexer a sonoridad e outros valores culturais. Calquera mecanización deberá conservar estas calidades, reproducir os toques tradicionais e permitir os toques manuais.
Autores ficha TROIANO CARRIL, Xosé
Fecha ficha 10-11-2023