Froilana, Cana (6) - Catedral de Santa María - LUGO (GALICIA)

Froilana, Cana (6) - Catedral de Santa María - LUGO (GALICIA)

Referència 4944


Localización Sala de campanas

Diámetro 140

Altura 105

Borde 15

Peso aproximado1589

Fundidor CAGIGAL, ANDRÉS (VALLE DE HOZ); PALACIO, DOMINGO (GÜEMES)

Año fundición 1792

Descripción En la parte superior la campana lleva la usual inscripción de las campanas gallegas seguido de la dedicación de la campana "J. S. # M.A # ET # JOS. # S. # FROYL.E # ORA # PRONOBIS# # # # # # # # # "
La abreviatura de Jesús no es usual, ya que habitualmente se pone JHS (en latín) o IHS (en griego). Debieron escribir "JHS MARIA ET JOSEPH. SANTE FROILANE ORA PRO NOBIS" es decir JESÚS, MARÍA Y JOSÉ. SAN FROILÁN RUEGA POR NOSOTROS.
En el medio hay, a la parte de afuera, una cruz con pedestal, y a la parte interior San Froilán.
Debajo pone, en dos líneas, "ONNES # AD # ECLAM. VOCE # VOCABO # SONORA # IN # FROYLAN # VOCE # CVI # SVM # DICATA # PATRONO # FVIT # ERECTA # CVN # ISTA # DEDICATIONE # ANNO # I7I9 # REDIFICATA # EADEM # IN # I774 # ITERVM # ET # CONSECRATA # I792 # ARTIFECES # # " / " # DOMINICVS # PALACIO # Y # ANDRES # CAGIGAL # "
Una traducción aproximada puede ser CONVOCARÉ A TODOS AL TEMPLO CON UNA VOZ SONORA AL NOMBRE DEL PATRÓN FROILÁN AL QUE ESTOY DEDICADA. FUI CONSTRUIDA CON ESTA DEDICACIÓN EN EL AÑO 1719 E IGUALMENTE RECONSTRUIDA EN 1774, AHORA DE NUEVO SOY CONSAGRADA EN 1792 SIENDO ARTÍFICES DOMINGO PALACIO Y ANDRÉS CAGIGAL.

Tercio (T) (2 cordones) /
"J. S. # M.A # ET # JOS. # S. # FROYL.E # ORA # PRONOBIS# # # # # # # # # " /
(2 cordones)

Medio (M) (00) (cruz con pedestal)
(06) (San Froilán)

Medio pie (MP) (2 cordones) /
"ONNES # AD # ECLAM. VOCE # VOCABO # SONORA # IN # FROYLAN # VOCE # CVI # SVM # DICATA # PATRONO # FVIT # ERECTA # CVN # ISTA # DEDICATIONE # ANNO # I7I9 # REDIFICATA # EADEM # IN # I774 # ITERVM # ET # CONSECRATA # I792 # ARTIFECES # # " /
(3 cordones)
(00) " # DOMINICVS # PALACIO # Y # ANDRES # CAGIGAL # "

Toques tradicionales de campanas Repiques circulares (girando el badajo dentro de todo el perímetro de la campana).
Posible volteo dejando la campana hacia arriba entre toque y toque.

Toques actuales de campanas Repiques circulares (girando el badajo dentro de todo el perímetro de la campana).

Yugo Madera

Estado actual El badajo grande, característico de campanas fijas, un poco descolgado.
Durante el mantenimiento del yugo de madera la campana no ha sido protegida y hay numerosos manchas de pintura verde en el bronce. Por otra parte la utilización de pintura plástica no parece la mejor protección para la madera.
Tiene numerosas manchas por excrementos de aves en la parte interior de la campana.
Hierro para fijar la campana hacia arriba entre volteo y volteo.
Toque manual.
Yugo pintado de verde.

Mecanismos de toque Cuerda corta atada al badajo

Propuestas La campana debe ser limpiada, por dentro y por fuera, para recuperar la sonoridad original.
El yugo de madera debe ser restaurado.
Debe utilizarse pintura adecuada para la protección de la madera y que al mismo tiempo permita que respire.
La campana debe repicar automáticamente para las señales diarias. Sería conveniente que el mecanismo tirase del propio badajo, mediante una instalación electromecánica o hidráulica, que permitiese una gran velocidad de respuesta, para reproducir los toques originales y no impedir los posibles toques manuales.

Protección Protección genérica al encontrarse en un BIC declarado. No obstante debería incoarse expediente para incluir la campana y la instalación original en el Inventario General de Bienes Muebles, debido al interés del conjunto.

Valoración En caso de rotura solo puede ser soldada. Puede ser reemplazada por otra campana de distinta afinación.

Instalación La instalación es original y es preciso conservarla para proteger la sonoridad y otros valores culturales. Cualquier mecanización deberá conservar estas cualidades, reproducir los toques tradicionales y permitir los toques manuales.

Autors da documentación

  • CALVETE HERNÁNDEZ, Pascual (1991)
  • ÁLVARO MUÑOZ, Mari Carmen; LLOP i BAYO, Francesc (06-09-2006)
  • FERNÁNDEZ DE LA CIGOÑA NÚÑEZ, Estanislao (2013)

Autores ficha LLOP i BAYO, Francesc

Fecha ficha 09-03-2019


64 Fotos

Referència 4944


Localización Sala de campás

Diámetro 140

Altura 105

Borde 15

Peso aproximado1589FundidorCAGIGAL, ANDRÉS (VALLE DE HOZ); PALACIO, DOMINGO (GÜEMES)

Año fundición 1792

Descripción Na parte superior a campá leva a usual inscrición das campás galegas seguido da dedicación da campá "J. S. # M.A # ET # JOS. # S. # FROYL.E # ORA # PRONOBIS# # # # # # # # # "
A abreviatura de Jesús non é usual, xa que habitualmente ponse JHS (en latín) ou IHS (en grego). Deberon escribir "JHS MARIA ET JOSEPH. SANTE FROILANE ORA PRO NOBIS" é dicir JESÚS, MARÍA E JOSÉ. SAN FROILÁN ROGA POR NÓS.
No medio hai, á parte de fóra, unha cruz con pedestal, e á parte interior San Froilán.
Debaixo pon, en dúas liñas, "ONNES # AD # ECLAM. VOCE # VOCABO # SONORA # IN # FROYLAN # VOCE # CVI # SVM # DICATA # PATRONO # FVIT # ERECTA # CVN # ISTA # DEDICATIONE # ANNO # I7I9 # REDIFICATA # EADEM # IN # I774 # ITERVM # ET # CONSECRATA # I792 # ARTIFECES # # " / " # DOMINICVS # PALACIO # Y # ANDRES # CAGIGAL # "
Unha tradución aproximada pode ser CONVOCAREI A Todos Ao TEMPLO CUNHA VOZ SONORA Ao NOME DO PATRÓN FROILÁN Ao QUE ESTOU DEDICADA. FUN CONSTRUÍDA CON ESTA DEDICACIÓN NO ANO 1719 E IGUALMENTE RECONSTRUÍDA EN 1774, AGORA DE NOVO SON CONSAGRADA EN 1792 SENDO ARTÍFICES DOMINGO PALACIO E ANDRÉS CAGIGAL.

Tercio (T) (2 cordóns) /
"J. S. # M.A # ET # JOS. # S. # FROYL.E # ORA # PRONOBIS# # # # # # # # # " /
(2 cordóns)

Medio (M) (00) (cruz con pedestal)
(06) (San Froilán)

Medio pie (MP) (2 cordóns) /
"ONNES # AD # ECLAM. VOCE # VOCABO # SONORA # IN # FROYLAN # VOCE # CVI # SVM # DICATA # PATRONO # FVIT # ERECTA # CVN # ISTA # DEDICATIONE # ANNO # I7I9 # REDIFICATA # EADEM # IN # I774 # ITERVM # ET # CONSECRATA # I792 # ARTIFECES # # " /
(3 cordóns)
(00) " # DOMINICVS # PALACIO # Y # ANDRES # CAGIGAL # "

Toques tradicionales de campanas Repiques circulares (virando o badalo dentro de todo o perímetro da campá).
Posible volteo deixando a campá cara arriba entre toque e toque.

Toques actuales de campanas Repiques circulares (virando o badalo dentro de todo o perímetro da campá).

Yugo Madeira

Estado actual O badalo grande, característico de campás fixas, un pouco descolgado.
Durante o mantemento do cepo de madeira a campá non foi protexida e hai numerosos manchas de pintura verde no bronce. Por outra banda a utilización de pintura plástica non parece a mellor protección para a madeira.
Ten numerosas manchas por excrementos de aves na parte interior da campá.
Ferro para fixar a campá cara arriba entre volteo e volteo.
Toque manual.
Cepo pintado de verde.

Mecanismos de toque Corda corta atada ao badalo

Propuestas A campá debe ser limpada, por dentro e por fóra, para recuperar a sonoridad orixinal.
O cepo de madeira debe ser restaurado.
Debe utilizarse pintura adecuada para a protección da madeira e que ao mesmo tempo permita que respire.
A campá debe repicar automaticamente para os sinais diarios. Sería conveniente que o mecanismo tirase do propio badajo, mediante unha instalación electromecánica ou hidráulica, que permitise unha gran velocidade de resposta, para reproducir os toques orixinais e non impedir os posibles toques manuais.

Protección Protección xenérica ao atoparse nun BIC declarado. No entanto debería incoarse expediente para incluír a campá e a instalación orixinal no Inventario Xeral de Bens Mobles, debido ao interese do conxunto.

Valoración En caso de rotura só pode ser soldada. Pode ser substituída por outra campá de distinta afinación.

Instalación A instalación é orixinal e é preciso conservala para protexer a sonoridad e outros valores culturais. Calquera mecanización deberá conservar estas calidades, reproducir os toques tradicionais e permitir os toques manuais.

Autors da documentación

  • CALVETE HERNÁNDEZ, Pascual (1991)
  • ÁLVARO MUÑOZ, Mari Carmen; LLOP i BAYO, Francesc (06-09-2006)
  • FERNÁNDEZ DE LA CIGOÑA NÚÑEZ, Estanislao (2013)

Autores ficha LLOP i BAYO, Francesc

Fecha ficha 09-03-2019


64 Fotos